كوفته بيخته قدرى نبات سفيد را بلعاب بزرقطونا حل كرده ادويه را به آب سرشته اقراص سازند شربتى دو مثقال [ قرص بنفسج منقول از كامل الصناعة نافع از براى درد چشم ] قرص بنفسج منقول از كامل الصناعة نافع از براى درد چشم و درد سر و درد شقيقه و دوار و ظلمت بصر و رمد را نيز زائل كند صنعت آن كل بنفشه دو درم تربد سفيد مجوف يك درم رب السوس نيم درم سقمونياى مشوى نيم‌دانك اقراص سازند شربتى از يك درم تا يك مثقال و خاصيتش اسهال صفرا و بلغم باشد و بدانكه شيخ الرئيس اين قرص را در قرابادين قانون باسم قرص ملين طبع ذكر كرده و تفاوتى كه با اين نسخه دارد آن است كه سقمونيا داخل ندارد و كفته كه اين قرص مزيل كرب است و نافع است از براى ضيق النفس و مانع قى است و شربتى از آن از دو درم است تا سه درم و تا چهار درم با جلاب سكرى كه بعون اللّه تعالى نافع است حكيم محمد باقر ابن حكيم عماد الدين محمود شيرازى بعينه نسخه قرص بنفشه صاحب كامل الصناعة را در بياض مجربات خود به خط خود از براى غبّ غير خالص ذكر كرده و كفته كه در نسخه نجيب الدين سمرقندى كه در قرابادين خود ذكر كرده وزن سقمونيا يك دانك و نيم است و حكيم محمّد باقر نوشته كه اجزا را كوفته بيخته بابى كه ترنجبين خراسانى در آن حل كرده صافى نموده باشند سرشته اقراص سازند مجموع يك شربت است با ده درم شكر سفيد كه باب كرم حل كرده باشند بنوشند و سيد اسمعيل در ذخيره قرص بنفشه صاحب كامل الصناعة را در غب خالص آورده و كفته كه اين عنب غير خالص را از تليين طبيعت بعد از نضج به كار آيد و اختلافى كه ميان نسخه صاحب كامل الصناعة و نسخه سيد اسمعيل است آنست كه كه وزن سقمونيا يك دانك است كفته كه مجموع يك شربت است با پنج درم ترنجبين در آب كرم حل كرده صافى نموده صنعت اين قرص به نسخه ديكر كل بنفشه خشك كرده چهل درم تربد سفيد مدبر بيست درم صمغ عربى و رب السوس از هريك ده درم سقمونياى مشوى چهار درم همه را كوفته بيخته باب اقراص سازند مقدار شربتش از چهار درم با جلاب سكر بيست درم و كلاب ده درم و آب نيم كرم چهل درم و اكر در طبع قبض بسيار باشد بجاى جلاب سكرى با شيرخشت خراسانى و ترنجبين از هريك ده درم بدهند قرص بنفسج ديكر كه منافع قرص بنفشه كامل الصناعه دارد صنعت آن كل بنفشه ده درم اصل السوس تربد سفيد از هريك يك درم كوفته بيخته باب خالص سرشته اقراص سازند و در سايه خشك نمايند شربتى سه درم قرص بنفسج ديكر همين منفعت دارد صنعت آن كل بنفشه دو درم تربد سفيد يك درم رب السوس نيم درم سقمونيا يك دانك پودنه انيسون از هريك يك دانك باب كاسنى تازه و يا باب كرفس حل كرده ادويه را كوفته بيخته بان سرشته اقراص سازند شربتى سه درم قرص بنفسج ديكر كه تبهاى كرم و سرفه و ذات الجنب را نافع باشد صنعت آن سر بنفشه مغز بادام شيرين مغز تخم كدوى شيرين مغز تخم خيارين تخم خيارين تخم خطمى سفيد از هريك پنج درم رب السّوس كثيرا كل ارمنى نشاسته كل سرخ از هريك سه درم كوفته بيخته قرص سازند شربتى دو درم با كشكاب قرص بنفسج ديكر نافع از براى غب خالص و سرفه و خشكى طبع و ذات الجنب صنعت آن سر بنفشه ده درم تخم خشخاش تخم كاسنى مغز تخم خيارين از هريك پنج درم رب السوس و كثيرا از هريك چهار درم كوفته بيخته اقراص سازند شربتى يك مثقال با جلاب سكرى بدهند و كاهى كه خشكى تب زياده باشد چهار درم سقمونيا و هفت درم تربد سفيد مجوف زياده كنند به جهت تليين طبيعت شربتى دو درم باشد چهار درم تربد سفيد مجوف زياده كنند به جهت تليين با جلاب سكرى بدهند قرص بنفسج ديكر كه همين منافع دارد صنعت آن سر بنفشه ده درم سقمونياى مشوى چهار درم رب السوس دو درم كثيرا نشاسته از هريك يك درم كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى با جلاب سكرى بدهند به جهت اسهال صفرا [ قرص بنفسج مسهل قولنج بگشايد ] قرص بنفسج مسهل قولنج بكشايد و خداوند ضيق النفس و تبهاى مركب از بلغم و صفرا و سرفه را مفيد بود صنعت آن كل بنفشه خشك ده درم تربد سفيد مدبر پنج درم رب السوس سه درم و نيم سقمونياى مشوى سه درم مصطكى رومى يك درم و نيم كثيرا سفيد نيم درم تا يك درم كوفته بيخته اقراص سازند شربتى دو درم و نيم با جلاب سكرى به جهت قولنج در طبيخ زبيب و انجير با فلوس خيارشنبر كه در طبيخ حل كرده صافى نموده بروغن بادام شيرين چرب كرده باشند بياشامند [ قرص بنفسج مسهل به نسخهء محمود بن الياس ] قرص بنفسج مسهل به نسخهء محمود بن الياس كه در حاوى ذكر كرده در نفع از براى درد چشم و در سر و درد شقيقه و دوار و ظلمت چشم بسيار قوى است و رمد را زائل كرداند صنعت آن كل بنفشهء خشك دو درم تربد سفيد يك درم رب السوس نيم درم پوست هليله زرد نيم درم سقمونياى مشوى يك دانك و دو حبه كوفته بيخته حبّ سازند مجموع يك شربت است صنعت اين قرص به نسخه ديكر سر بنفشه تربد سفيد از هريك ده درم رب السوس يك درم غنچه كل سرخ پنج درم سقمونياى مشوى يك درم مصطكى رومى يك درم و نيم كثيرا نيم درم بدستور اقراص سازند [ قرص بنفسج حار منقول از ايضاح ] قرص بنفسج حار منقول از ايضاح تبهاى مركبه كه بلغم غالب باشد و سرفه بلغمى و درد پهلوى بلغمى را نافع است صنعت آن بنفشه تربد سفيد از هريك ده درم رب السوس سقمونياى مشوى از هريك سه درم و ثلث درمى كثيرا مصطكى از هريك دو درم و ثلث رومى كوفته بيخته اقراص سازند ده درم عناب ده دانه و در سايه در پشت غربال خشك كرده نكاه دارند شربتى يك قرص قرص بنفسج مسهل اسهال صفرا كند و جميع امراض صفراوى را نافع است خصوص سرفه صفراوى صنعت آن سر بنفشه سى درم كل سرخ بيست درم اصل السوس مقشر پوست هليله زرد تربد سفيد مدبر از هريك ده درم صمغ عربى كثيرا محموده مشوى مصطكى رومى از هريك پنج درم كوفته بيخته بكلاب سرشته اقراص سازند شربتى چهار درم با نيم رطل كلاب كه شانزده درم ترنجبين يا شيرخشت خراسانى در آن حل كرده باشند بياشامند قرص بنفسج مسهل ديكر كه همين منفعت دارد و ذات الريه را سود دارد صنعت آن سر بنفشه بيست درم كل سرخ ده درم رب السوس صمغ عربى از هريك پنج درم نشاسته كثيرا از هريك يك درم پوست هليله زرد سقمونياى مشوى غاريقون سفيد از هريك چهار درم سوده بكلاب سرشته اقراص سازند شربتى چهار درم تا شش درم با جلاب نيم كرم قرص بنفسج مسهل كه منافع نسخه قبل دارد صنعت آن سر بنفشه پنج مثقال ورق كل سرخ كل نيلوفر مغز تخم خيارين مغز تخم كدو تخم كاسنى سقمونياى مشوى از هريك قدرى لائق كوفته بيخته اقراص سازند شربتى يك مثقال با شراب بنفشه فصل در بيان لعوقات بنفسجى لعوق بنفسج جهت سرفه و قولنج ورمى و صفراوى نافع است صنعت آن كل بنفشه ده مثقال مويز منقى بيست دانه عناب ده عدد سپستان سى دانه جوشانيده آب آن را نيم رطل با شكر سفيد پنجاه مثقال عسل خيارشنبر سى مثقال روغن بادام شيرين سه مثقال بقوام آورده سر بنفشه خشك سى مثقال ساييده اضافه نموده شربتى از پنج مثقال تا هفت مثقال [ لعوق بنفشه به نسخه معصومى سينه را نرم كند ] لعوق بنفشه به نسخه معصومى سينه را نرم كند و سرفه كرم را سود دهد قولنج ورمى را نافع باشد صنعت آن بنفشه خشك ده درم فلوس خيارشنبر پنج درم مويز سرخ كه از پوست و دانه پاك كرده باشند ده درم سپستان سى دانه اجزا باب صاف طبخ نمايند و صاف كنند و يك رطل قند سفيد و نيم رطل روغن بادام بقوام اورند چنانچه منعقد شود لعوق بنفسج ديكر كه امراض حارهء صدر و رئه را نافع باشد صنعت آن سر بنفشه خشك دو درم فلوس خيارشنبر پنجاه درم مويز دانه بيرون كرده بيست درم عناب ده دانه سپستان سى دانه جوشانيده بپالايند پس شكر سرخ نيم من اضافه كنند و هفت